Veel studenten vragen zich af waarom je niet gewoon alles in de voetnoten zet, of juist alleen maar een lijst achterin gebruikt. Het zit zo:

• Voetnoten gebruik je om kort te verwijzen waar in de tekst je een bron hebt gebruikt. Dus bijvoorbeeld: “Botman 2015, p. 430.”
• In de literatuurlijst zet je aan het eind van je werk alle gebruikte bronnen, maar dan volledig uitgeschreven, zodat iemand ze makkelijk kan opzoeken.
  

Het idee is dat je met voetnoten de lezer snel duidelijk maakt waar je info vandaan komt, zonder dat het hele verhaal wordt onderbroken. En wie meer wil weten, kan achterin alles rustig terugzoeken.

Ja, het voelt soms een beetje overdreven precies. Maar het doel is duidelijkheid en eerlijkheid. Iedereen snapt meteen wáár je info vandaan hebt, en niemand hoeft te gokken. Je voorkomt op deze manier ook plagiaat, want je laat netjes zien dat je niet zomaar stukken tekst “leent” zonder bron.

Natuurlijk kun je hiervoor ook in de Leidraad Juridische Auteurs 2025 kijken. Kortweg kunnen we je het volgende antwoord geven.

• In de voetnoot: altijd zo specifiek mogelijk. Dus achternaam, jaartal, en precies de pagina of paragraaf waar je iets vandaan hebt. Dus eigenlijk gewoon aangeven waar in de bron je het hebt gelezen.
• In de literatuurlijst: alle details. Dus auteur, titel, plaats, uitgever, jaartal, enzovoort. Zodat iemand die bron echt kan vinden. Simpel gezegd: alles om de bron te kunnen vinden.
  

Het liefst verwijs je hier niet naar. Wikipedia is handig om snel iets op te zoeken of een globaal idee te krijgen, maar het is geen “officiële” bron. De inhoud kan steeds veranderen en is niet altijd betrouwbaar.

Als je hem tóch gebruikt: alleen als opstapje, niet als bewijs in je betoog. Voor serieuze papers verwachten docenten dat je verwijst naar wetboeken, artikelen, boeken of officiële websites.

Als je wilt verwijzen naar een hoorcollege of een werkgroep, dan doe je dat als een mondelinge bron. Dit is anders dan een boek of artikel, want er is niks op papier gepubliceerd wat je lezer kan terugzoeken. Je zet daarom in je verwijzing de naam van de docent of spreker, noemt erbij dat het om een hoorcollege of werkgroep gaat, voegt de naam van het vak toe, de universiteit of hogeschool, en de datum waarop het college of de werkgroep plaatsvond.

Bijvoorbeeld: stel je hebt tijdens het vak Verbintenissenrecht een college gevolgd van docent Jan de Vries aan de Universiteit Utrecht op 2 februari 2024. Dan ziet je voetnoot er zo uit:

• J. de Vries, hoorcollege Verbintenissenrecht, Universiteit Utrecht, 2 februari 2024.

Nee dat hoeft niet hoor. Je zet alleen bronnen in de literatuurlijst die je echt hebt gebruikt of letterlijk hebt aangehaald/parafraseert. Dus niet elk boek of artikel waar je even doorheen hebt gebladerd, maar wél alles waar je ideeën, citaten of feitjes uit hebt overgenomen.