Er zijn van die avonden waarop je jezelf wijsmaakt dat je ‘ff jurisprudentie gaat doornemen’, maar je eindigt toch met snacks en Netflix in bed. Goed nieuws: sommige films en series zijn zó juridisch relevant dat je jezelf met een strak gezicht kunt vertellen dat dit gewoon studie is. Natuurlijk kennen we allemaal Suits, Law & Order en Legally Blonde, maar eerlijk is eerlijk: het juridische landschap is een stuk breder dan snelle one-liners en (roze) pakken.
In deze blog delen we daarom 17 originele films en series die minder voor de hand liggen, maar juist daardoor extra interessant zijn voor rechtenstudenten. Geen standaard kijktips, maar verhalen over macht, moraal, ongelijkheid en juridische keuzes die er écht toe doen. Series en films die je juridische blik aanscherpen, je werkgroepantwoorden upgraden en laten zien dat recht niet alleen in boeken leeft, maar vooral in mensen, systemen en fouten.
1. Erin Brockovich (2000)
Erin Brockovich is geen advocaat, geen jurist en heeft geen juridische opleiding. Wat ze wel heeft, is een vlijmscherp gevoel voor onrecht en een ongekende vasthoudendheid. Ze ontdekt bij toeval dat een groot energiebedrijf jarenlang giftige stoffen heeft geloosd, met ernstige gezondheidsproblemen voor een hele gemeenschap tot gevolg. Wat begint als wat losse dossiers, groeit uit tot een enorme aansprakelijkheidszaak tegen een miljardenbedrijf.
Waarom interessant?
Deze film laat perfect zien dat recht niet alleen draait om wetten kennen, maar om feiten boven tafel krijgen. Dossieronderzoek, causaliteit, bewijsproblemen, schikkingen en de macht van grote bedrijven versus individuen komen allemaal voorbij. Bovendien is het heerlijk om te zien hoe iemand zonder juridische titel het systeem weet te doorgronden. Julia Roberts is hier oprecht fantastisch en maakt van Erin een personage dat je tegelijk irritant, briljant en inspirerend vindt. Bonuspunten als je van civiel recht en class actions houdt.
2. A Time to Kill (1996)
In het zuiden van de VS wordt de jonge dochter van Carl Lee Hailey gruwelijk mishandeld. Wanneer de daders dreigen vrij te komen, schiet hij hen dood in het gerechtsgebouw. Hij wordt vervolgd voor moord en zijn zaak wordt opgepakt door de relatief onervaren advocaat Jake Brigance. De rechtszaak speelt zich af tegen een achtergrond van racisme, maatschappelijke spanningen en enorme publieke druk.
Waarom interessant?
Dit is een echte courtroom classic. Je ziet hoe een verdediging wordt opgebouwd, hoe juryleden denken en hoe emoties bewust worden ingezet in een pleidooi. Het gaat continu over de grens tussen juridisch juist en moreel begrijpelijk. Matthew McConaughey speelt hier een verrassend sterke advocaat die balanceert tussen idealisme en realisme. En Samuel L. Jackson is zó overtuigend dat je als kijker bijna vergeet dat hij juridisch gezien gewoon schuldig is. Perfect voor iedereen die ooit heeft gedacht: maar wat ís rechtvaardigheid eigenlijk?
Dit is een echte courtroom classic. Je ziet hoe een verdediging wordt opgebouwd, hoe juryleden denken en hoe emoties bewust worden ingezet in een pleidooi.
3. American Crime Story: The People v. O.J. Simpson (2016)
Deze serie reconstrueert het proces tegen O.J. Simpson, voormalig American football-ster en acteur, die wordt beschuldigd van dubbele moord. Wat volgt is een rechtszaak die uitgroeit tot een media-explosie, waarin ras, macht, framing en juridische strategie minstens zo belangrijk zijn als de feiten zelf.
Waarom interessant?
Dit is een goudmijn voor iedereen die iets wil begrijpen van processtrategie. Je ziet hoe advocaten keuzes maken, hoe bewijs gepresenteerd wordt en hoe een jury beïnvloed kan worden zonder dat iemand formeel de regels breekt. De cast is absurd goed. Courtney B. Vance als Johnnie Cochran steelt elke scène en laat zien hoe charisma en taalgebruik een zaak kunnen kantelen. Dit is zo’n serie waarbij je halverwege denkt: dit moet ik gebruiken als voorbeeld bij strafprocesrecht.
4. The Lincoln Lawyer (2011)
Mick Haller is een strafrechtadvocaat die letterlijk vanuit zijn Lincoln opereert. Hij verdedigt vooral kleine criminelen tot hij een ogenschijnlijk eenvoudige zaak krijgt waarbij zijn cliënt beweert sd te zijn. Naarmate de zaak vordert, raakt Haller verstrikt in een web van leugens, ethische dilemma’s en professionele risico’s.
Waarom interessant?
Deze film is heerlijk omdat hij laat zien hoe het strafrecht er buiten de collegebanken uitziet. Cliënten die liegen, deals die verleidelijk zijn en de vraag hoever je mag gaan voor je cliënt. Matthew McConaughey neemt hier weer, net als in A Time To Kill, de rol aan van een gladde, slimme advocaat. Erg vermakelijk.
5. Django Unchained (2012)
Django is een tot slaaf gemaakte man die wordt bevrijd door een premiejager en samen met hem op zoek gaat naar zijn vrouw. Het verhaal speelt zich af in het pre-Civil War Amerika, waar slavernij volledig legaal is.
Waarom interessant?
Oké, deze is een beetje een stretch maar ook weer niet. Dit is geen juridische film in de klassieke zin, maar het geeft wel een inkijk in een wereld waarin het strafrecht niet werd gehandhaafd door middel van een Officier van Justitie, de politie en de rechtspraak, maar door keiharde bounty hunters. Daarnaast is de cast insane met onder meer Jamie Foxx, Samuel L. Jackson en Leonardo DiCaprio. Dit is rechtsfilosofie verpakt als Tarantino-chaos.
6. Das Leben der Anderen (2006)
De film speelt zich af in Oost-Duitsland, kort voor de val van de Berlijnse Muur. We volgen een Stasi-officier die belast wordt met het afluisteren en observeren van een toneelschrijver en zijn partner. Wat begint als een strikt uitgevoerde staatsopdracht, verandert langzaam in een persoonlijke confrontatie met macht, loyaliteit en geweten. Alles en iedereen staat onder toezicht en privacy bestaat eigenlijk niet.
Waarom interessant?
Deze film laat op ijzersterke wijze zien wat er gebeurt als het recht volledig ondergeschikt raakt aan de staat. Formeel is alles “volgens de regels”, maar materieel is het systeem volstrekt onrechtvaardig. Voor juristen is dit een perfecte illustratie van het verschil tussen positief recht en rechtvaardigheid. Ulrich Mühe speelt de Stasi-officier zo subtiel en ingetogen dat je bijna vergeet dat je kijkt naar een man die onderdeel is van een onderdrukkend systeem. Dit is geen lichte film, maar wel eentje die je bijblijft en je laat nadenken over waarom rechtsstatelijke waarborgen geen luxe zijn, maar noodzaak.
7. 12 Angry Men (1957)
Twaalf juryleden moeten beslissen over het lot van een jonge jongen die wordt beschuldigd van moord. In eerste instantie lijkt de zaak duidelijk. Vrijwel iedereen wil snel stemmen en naar huis. Maar één jurylid heeft twijfels en dwingt de groep om het bewijs stap voor stap opnieuw te bekijken. Wat volgt is een intense discussie in één benauwde jurykamer, waarin aannames, vooroordelen en groepsdruk langzaam worden blootgelegd.
Waarom interessant?
Dit is misschien wel dé film over bewijswaardering. Geen spectaculaire rechtszaal, geen plot twists, maar puur juridisch denken. Wat is overtuigend bewijs? Hoe werkt twijfel? En hoe gevaarlijk zijn aannames die niet worden uitgesproken? Als rechtenstudent herken je hier meteen hoe makkelijk je zelf soms denkt: “dit zal wel zo zijn”. De film is oud, zwart-wit en volledig dialooggedreven, maar werkt nog steeds verrassend goed. En stiekem ga je jezelf tijdens het kijken afvragen welk jurylid jij zou zijn.
Als rechtenstudent herken je hier meteen hoe makkelijk je zelf soms denkt: “dit zal wel zo zijn”.
8. To Kill a Mockingbird (1962)
In een klein stadje in het zuiden van de Verenigde Staten verdedigt advocaat Atticus Finch een zwarte man die valselijk wordt beschuldigd van het verkrachten van een witte vrouw. Het verhaal wordt verteld door de ogen van zijn dochter Scout, waardoor je niet alleen de rechtszaak ziet, maar ook het sociale klimaat en de diepgewortelde vooroordelen in de gemeenschap.
Waarom interessant?
Dit is het morele kompas van de advocatuur in filmvorm. De rechtszaak zelf is juridisch gezien helder, maar maatschappelijk gezien bijna onmogelijk te winnen. Dat maakt de film zo sterk. Het laat zien wat het betekent om advocaat te zijn als je weet dat het recht misschien niet aan jouw kant zal staan, maar de waarheid wel. Gregory Peck zet Atticus Finch neer als het archetype van de integere advocaat, zonder dat het sentimenteel wordt. Dit is zo’n film die je laat nadenken over waarom je ooit rechten bent gaan studeren.
9. Snowpiercer (de serie)
Na een mislukte poging om de klimaatcrisis te stoppen, is de aarde onbewoonbaar geworden. De laatste mensen leven in een trein die eindeloos rond de wereld rijdt. Binnen die trein bestaat een strikt hiërarchisch systeem, compleet met regels, sancties en een soort rechtspraak.
Waarom interessant?
De serie is één grote gedachteoefening over recht in extreme omstandigheden. Wie maakt de regels als niemand kan ontsnappen? Is recht er om orde te bewaren of om rechtvaardig te zijn? De serie speelt constant met schijnprocedures en nepneutraliteit. Ideaal als je rechtsfilosofie ooit vaag vond. Bovendien is het gewoon heel leuk om te kijken, met sterke acteurs en een setting die je meteen meeneemt.
10. Better Call Saul (2015)
Better Call Saul is een spin-off van Breaking Bad en volgt het leven van Jimmy McGill, een ambitieuze maar chaotische advocaat die probeert door te breken in de juridische wereld. Hij begint met kleine zaken, publieke verdediging en dubieuze cliënten, terwijl hij voortdurend opbokst tegen het succes en de reputatie van zijn broer. Gaandeweg zie je hoe Jimmy steeds verder afdrijft van de klassieke advocatenrol en langzaam verandert in de flamboyante Saul Goodman die we kennen uit Breaking Bad.
Waarom interessant?
Deze serie is geen realistische weergave van de dagelijkse advocatenpraktijk, maar wel een extreem scherpe schets van de morele glijbaan waar juristen op terecht kunnen komen. Het gaat minder om correcte procedures en meer om vragen als: hoe ver ga je voor succes, erkenning en geld? Wanneer wordt creativiteit misleiding? Bob Odenkirk speelt Jimmy/Saul zó goed dat je tegelijk medelijden hebt en je hoofd schudt. Elke aflevering is eigenlijk een les beroepsethiek verpakt als toptelevisie.
11. The Dark Knight (2008)
The Dark Knight volgt Batman terwijl Gotham wordt geteisterd door de Joker, een antagonist die niet uit is op geld of macht, maar op chaos. De film laat zien hoe instituties onder druk komen te staan wanneer regels niet meer lijken te werken en de samenleving wordt geconfronteerd met een vijand die zich nergens aan houdt. Politie, justitie en politiek proberen grip te krijgen op een situatie die steeds verder escaleert.
Waarom interessant?
Laten we eerlijk zijn: Ook dit is een stretch. En ja… ik ben persoonlijk mega fan van Batman, dus dit is deels een doorzichtige poging om je gewoon The Dark Knight aan te raden (volgens IMDB op 2 na beste film ooit btw). Maar verrassend genoeg zit de film vol juridisch interessante vragen.
Wat doe je als de rechtsstaat wordt uitgedaagd door iemand die zich compleet buiten het recht plaatst? Hoever mag de overheid gaan om veiligheid te garanderen? Denk aan surveillance, noodmaatregelen en het oprekken van bevoegdheden. Batman zelf opereert volledig buiten het recht, maar wordt tegelijk gedoogd omdat hij “resultaat” boekt. Dat maakt de film een mooie aanleiding om na te denken over eigenrichting, legitimiteit van geweld en de grenzen van strafrecht in crisissituaties.
12. When They See Us (2019)
Gebaseerd op een waargebeurd verhaal over vijf jongeren die onterecht worden veroordeeld in de Central Park jogger case. Het laat de enorme impact zien van foutieve verhoren, tunnelvisie en druk op verdachten.
Waarom interessant?
Als je ooit denkt dat strafprocesrecht “gewoon regels” zijn, kijk dit en je bent weer wakker. Het gaat over rechtsbescherming, de rol van de politie, de kwetsbaarheid van minderjarigen en hoe een systeem iemand kan vermalen. Dit is relevant voor iedereen die ooit in een toga wil staan, aan welke kant dan ook.
13. The Verdict (1982)
Frank Galvin is een advocaat op zijn retour. Hij drinkt te veel, heeft zijn reputatie grotendeels verprutst en leeft van kleine schikkingen die hij eigenlijk niet meer serieus neemt. Wanneer hij een medische aansprakelijkheidszaak krijgt aangeboden, lijkt het aanvankelijk weer zo’n snelle afkoopdeal. Maar gaandeweg ontdekt hij dat er meer speelt en besluit hij, tegen beter weten in, de zaak daadwerkelijk uit te procederen. Dat betekent procederen tegen ziekenhuizen, verzekeraars en een juridisch systeem dat niet zit te wachten op waarheidsvinding.
Waarom interessant?
Dit is misschien wel de meest pure film over civiel procederen die ooit is gemaakt. Geen spektakel, geen heroïsche speeches om de vijf minuten, maar strategie, bewijsproblemen en de vraag hoe ver je gaat voor je cliënt én voor jezelf. Paul Newman speelt Galvin met een rauwheid die je nauwelijks nog ziet in advocatenfilms. Je voelt de twijfel, de vermoeidheid en uiteindelijk ook de morele vastberadenheid. Dit is verplichte kost als je iets wilt begrijpen van bewijswaardering, deskundigen en de dunne lijn tussen schikken en strijden.
14. Primal Fear (1996)
Een invloedrijke kerkelijke leider wordt vermoord aangetroffen en alle pijlen wijzen op een jonge misdienaar. Topadvocaat Martin Vail besluit de zaak aan te nemen, deels uit idealisme, deels uit ego. Al snel draait de verdediging om de vraag of de verdachte ontoerekeningsvatbaar is en lijdt aan een ernstige psychische stoornis. Wat volgt is een strafzaak vol psychologisch spel, media-aandacht en strategische keuzes.
Waarom interessant?
Deze film is een goudmijn voor strafrechtstudenten. Het gaat over toerekeningsvatbaarheid, deskundigen, bewijs en de rol van de advocaat in het construeren van een verdedigingsstrategie. Edward Norton zet hier een legendarische rol neer en tilt de film naar een niveau waarop je als kijker voortdurend wordt uitgedaagd om zelf juridisch mee te denken. Ook Richard Gere is sterk als de gladde advocaat die misschien minder geïnteresseerd is in waarheid dan in winnen. Ideaal voor discussies over ethiek en manipulatie in het strafproces.
15. Michael Clayton (2007)
Michael Clayton werkt bij een groot advocatenkantoor als zogeheten “fixer”. Hij lost geen juridische problemen op, maar problemen die ontstaan rondom juridische zaken. Wanneer een collega tijdens een grote milieurechtszaak mentaal ontspoort en dreigt de waarheid naar buiten te brengen, wordt Clayton ingezet om de schade te beperken. Al snel raakt hij zelf verstrikt in een conflict tussen loyaliteit, carrière en zijn eigen morele grenzen.
Waarom interessant?
Dit is dé film over de schaduwzijde van de advocatuur. Het laat zien hoe grote kantoren omgaan met risico, reputatie en macht. Juridische inhoud wordt hier vermengd met bedrijfsbelangen en persoonlijke overleving. George Clooney speelt Clayton ingetogen en geloofwaardig, wat de film juist zo sterk maakt. Dit is geen heldenverhaal, maar een realistische kijk op hoe ethiek onder druk komt te staan wanneer de belangen groot genoeg zijn.
16. A Civil Action (1998)
Jan Schlichtmann is een succesvolle advocaat die vooral bezig is met winnen en verdienen. Wanneer hij een milieuzaak aanneemt tegen grote bedrijven die drinkwater zouden hebben vervuild, denkt hij aanvankelijk aan een snelle en lucratieve zaak. In plaats daarvan belandt hij in een jarenlang juridisch gevecht dat zijn financiële situatie, reputatie en privéleven langzaam sloopt.
Waarom interessant?
Waar Erin Brockovich hoopvol en motiverend is, laat A Civil Action de harde realiteit zien. Procedures duren lang, kosten geld en kunnen je volledig opslokken. De film is bijzonder relevant voor civiel recht, bewijsvoering en de economische risico’s van procederen. John Travolta speelt Schlichtmann overtuigend als een advocaat die stukje bij beetje moet inleveren. Dit is een film die je laat nadenken over waarom veel zaken uiteindelijk worden geschikt en wat procederen écht kost.
17. Philadelphia (1993)
Andrew Beckett is een succesvolle advocaat bij een groot kantoor in Philadelphia. Wanneer hij HIV blijkt te hebben en zijn gezondheid zichtbaar achteruitgaat, wordt hij ontslagen onder het mom van een administratieve fout. Beckett is ervan overtuigd dat hij in werkelijkheid is ontslagen vanwege zijn ziekte en seksuele geaardheid en start een rechtszaak tegen zijn werkgever wegens discriminatie. Hij wordt bijgestaan door een advocaat die zelf ook met vooroordelen worstelt.
Waarom interessant?
Deze film is een klassieker op het snijvlak van arbeidsrecht, discriminatierecht en bewijsvoering. Het laat zien hoe lastig het is om aan te tonen dat een ogenschijnlijk neutrale beslissing in werkelijkheid discriminerend is. Daarnaast maakt de film duidelijk hoe persoonlijke overtuigingen en maatschappelijke stigma’s doorsijpelen in juridische procedures. Tom Hanks speelt Beckett met enorme kwetsbaarheid en overtuiging, terwijl Denzel Washington een mooie ontwikkeling doormaakt als advocaat die zijn eigen vooroordelen moet confronteren. Philadelphia is juridisch relevant, emotioneel sterk en laat zien hoe het recht kan functioneren als beschermingsmechanisme voor minderheden.
